<h2><span id=”HUONG_DAN_PHAT_AM_TIENG_PALI_theo_truyen_thong_Thai_Lan”><b>HƯỚNG DẪN PHÁT ÂM TIẾNG PĀLI </b><i>(theo truyền thống Thái Lan)</i></span></h2>
Mẫu tự Pāli gồm có 8 nguyên âm và 33 phụ âm.
<h2><span id=”Nguyen_Am_Sara”><b>Nguyên Âm (Sara)</b></span></h2>
Có 8 nguyên âm: <b>a, ā, i, ī, u, ū, e, o</b>
<table>
<tbody>
<tr>
<td><b>Nguyên âm đọc dài</b></td>
<td>̅</td>
<td>̅</td>
<td>̅</td>
<td><b>E</b></td>
<td><b>O</b></td>
</tr>
<tr>
<td>Cách đọc</td>
<td>(a)</td>
<td>(i)</td>
<td>(u)</td>
<td>(ê)</td>
<td>(ô)</td>
</tr>
<tr>
<td><b>Nguyên âm đọc ngắn</b></td>
<td><b>A</b></td>
<td><b>I</b></td>
<td><b>U</b></td>
<td></td>
<td></td>
</tr>
<tr>
<td>Cách đọc</td>
<td>(á)</td>
<td>(í)</td>
<td>(ú)</td>
<td></td>
<td></td>
</tr>
</tbody>
</table>
Riêng hai nguyên âm giọng dài <b>e, o </b>sẽ trở thành giọng ngắn khi có hai phụ âm đi liền phía sau, ví dụ: <i>up</i><i>ekk</i><i>hati, s</i><i>otth</i><i>i.</i>
Ngoài ra, còn có sự phân biệt về âm nhẹ (<i>laghu</i>) hoặc nặng (<i>garu</i>), được quy định bởi nhịp (<i>mātrā</i>) ngắn dài. Âm nhẹ gồm có một nhịp, âm nặng gồm có hai nhịp.
<i>Âm nhẹ (laghu) gồm có các nguyên âm giọng ngắn: <b>a, i, u</b>. Ví dụ: miga, upari, v.v…</i>
Âm nặng (garu) gồm:
<ul>
<li>Các nguyên âm giọng dài: <b>ā, ī, ū, e, o. </b>Ví dụ: <i>mātā, pāto, v.v.</i>..</li>
<li><i>Các nguyên âm giọng ngắn theo sau bởi hai phụ âm liên tiếp hoặc niggahita (<b>ṁ</b>). Ví dụ: Buddhaṁ, araññaṁ, aggiṁ, sattuṁ, v.v…</i></li>
</ul>
<h2><span id=”Phu_Am_Byanjana”><strong>Phụ Âm (Byañjana)</strong></span></h2>
Có 33 phụ âm chia làm 2 nhóm:
– <b><i>25 phụ âm được xếp Thành Đoàn như sau:</i></b><b><i></i></b>
<table>
<tbody>
<tr>
<td></td>
<td><b>Âm ít vang & nhẹ</b></td>
<td><b>Âm ít vang & gió</b></td>
<td><b>Âm vang & nhẹ</b></td>
<td><b>Âm vang & gió</b></td>
<td><b>Âm mũi</b></td>
</tr>
<tr>
<td rowspan=”2″><b>1. Âm cổ họng</b></td>
<td><b>K</b></td>
<td><b>Kh</b></td>
<td><b>G</b></td>
<td><b>Gh (1)</b></td>
<td>̇</td>
</tr>
<tr>
<td>(cá)</td>
<td>(khá)</td>
<td>(gá)</td>
<td>(ghá)</td>
<td>(ngá)</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan=”2″><b>2. Âm nóc họng</b></td>
<td><b>C</b></td>
<td><b>Ch</b></td>
<td><b>J</b></td>
<td><b>Jh</b></td>
<td>̃</td>
</tr>
<tr>
<td>(chá)</td>
<td>(chá)</td>
<td>(já)</td>
<td>(jhá)</td>
<td>(nhá)</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan=”2″><b>3. Âm uốn lưỡi</b></td>
<td><b>Ṭ</b></td>
<td><b>Ṭ h</b></td>
<td><b>Ḍ</b></td>
<td><b>Ḍh</b></td>
<td><b>Ṇ</b></td>
</tr>
<tr>
<td>(tá)</td>
<td>(thá / há)</td>
<td>(đá)</td>
<td>(thá)</td>
<td>(ná)</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan=”2″><b>4. Âm răng</b></td>
<td><b>T</b></td>
<td><b>T h</b></td>
<td><b>D</b></td>
<td><b>Dh</b></td>
<td><b>N</b></td>
</tr>
<tr>
<td>(tá)</td>
<td>(thá / há)</td>
<td>(đá)</td>
<td>(thá)</td>
<td>(ná)</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan=”2″><b>5. Âm môi</b></td>
<td><b>P</b></td>
<td><b>Ph</b></td>
<td><b>B</b></td>
<td><b>Bh</b></td>
<td><b>M</b></td>
</tr>
<tr>
<td>(pá)</td>
<td>(phá)</td>
<td>(bá)</td>
<td>(phá)</td>
<td>(má)</td>
</tr>
</tbody>
</table>
– <b><i>8 phụ âm Vô Đoàn:</i></b>
<table>
<tbody>
<tr>
<td><b>Y</b></td>
<td><b>R</b></td>
<td><b>L</b></td>
<td><b>V</b></td>
<td><b>S</b></td>
</tr>
<tr>
<td>(dá)</td>
<td>(rá)</td>
<td>(lá)</td>
<td>(vá)</td>
<td>(sá)</td>
</tr>
<tr>
<td><b>H</b></td>
<td><b>Ḷ</b></td>
<td><b>Ṃ</b></td>
<td rowspan=”2″></td>
<td rowspan=”2″></td>
</tr>
<tr>
<td>(há)</td>
<td>(lá)</td>
<td>(ăng)</td>
</tr>
</tbody>
</table>
<h2><span id=”Cach_Rap_Van”><b>Cách Ráp Vần</b></span></h2>
<b>an </b>(an): <b>khantī </b>(khan ti), <b>vanna </b>(van ná)
<b>in </b>(in): <b>tinnaṃ </b>(tin năng)<b>, cinta </b>(chin tá)
<b>añ </b>(anh): <b>paññā </b>(panh nha)<b>, araññe </b>(á ranh nhê) <b>iñ </b>(inh): <b>kiñcā </b>(cinh cha)<b>, siññāgāre </b>(sinh nha ga rê) <b>aṅ </b>(ăng): <b>saṅghaṃ </b>(săng ghăng)<b>, vaṅsa </b>(văng sá)
<b>iṅ </b>(ing): <b>liṅga </b>(ling gá)<b>, kiṅsu </b>(king sú)
<b>am </b>(am): <b>ambu </b>(am bú)<b>, dhammā </b>(tham ma) <b>um </b>(m): <b>ketumhā </b>(kê tum ha)<b>, tumba </b>(tum bá) <b>uṃ </b>(ung): <b>visuṃ </b>(ví sung)<b>, gāruṃ </b>(ga rung)
<b>iṃ </b>(ing): <b>kuhiṃ </b>(cú hing)<b>, saddhiṃ </b>(sáp thing) <b>aṃ </b>(ăng): <b>mamaṃ </b>(má măng)<b>, ahaṃ </b>(á hăng) <b>on </b>(ôn): <b>kondañña </b>(côn danh nhá)
<b>vā </b>(oa): <b>Ñ</b>̅ (Nhá toa), <b>Svākkhāto </b>(Soa kha tô)
<h2><span id=”Tap_Doc”><b>Tập Đọc</b></span></h2>
<b>Ko</b> (Cô), <b>K</b>̅ (ca), <b>K</b>̅̅ (ca ky), <b>Kek</b>̅ (kê ky), <b>Khago </b>(khá gô), <b>Khant</b>̅ (khanti), <b>Khanu </b>(khá nú), <b>Gama </b>(gá má), <b>Geha </b>(gê há), <b>Gona </b>(gô ná),
<b>Ghatik</b>̅(ghá tí ca), <b>Gh</b>̅<b>na</b>(gha ná), <b>Gharan</b>(̅ ghá rá ni)
̅<b>go</b>(Cha gô), <b>Cakkhu</b>(chắc khú), <b>Cakkaṃ</b>(chắc căng),
<b>Ciñcā </b>(Chinh cha), <b>Chajjo </b>(chách chô),
<b>Janghā </b>(Chang gha), <b>Ji</b>̃<b>juko </b>(Chinh chú cô), <b>Jigucch</b>̅ (Chí gúc cha), <b>J</b>̅<b>taveda </b>(Cha tá quê đá), <b>Jana </b>(Chá ná), <b>Jhallik</b>̅ (Chal lí ca), <b>Jh</b>̅<b>na </b>(Cha ná)
̃̅ (Nha ná), <b>Ñ</b>̅ (Nhá toa), <b>Ñāti </b>(Nha tí),
<b>Ṭaṅka </b>(Tăng cá), <b>Ṭh</b>̅<b>nantara </b>(tha nan tá rá), <b>Ṭhitaka </b>(Thí tá cá), <b>Ṭh</b>̅<b>n</b>̅<b>di </b>(Tha na đí), <b>Ḍ</b>̅<b>haṃ </b>(Đa hăng), <b>Ḍans</b>̅<b>ketv</b>̅ (Đan sa cê toa),
<b>Ḍayhare </b>(Đay há rê), <b>Tarun</b>̅ (tá rú ni), <b>Takko </b>(tắc cô),
<b>Tacchako </b>(tách chá cô), <b>Thena </b>(thê ná), <b>thuti </b>(thú tí),