Cúng cáo giỗ ngoài mộ là một nghi lễ quan trọng trong ngày giỗ, thể hiện lòng thành kính của con cháu đối với tổ tiên, ông bà, cha mẹ đã khuất. Trước khi làm lễ cúng giỗ tại gia, gia đình thường ra mộ để dâng hương, báo cáo với vong linh về ngày giỗ, mời người đã khuất về hưởng lễ vật. Bài văn khấn cúng cáo giỗ ngoài mộ giúp thể hiện sự biết ơn và mong cầu cho linh hồn người thân được an yên. Dưới đây là bài khấn chuẩn mà bạn có thể tham khảo.
Văn khấn cúng cáo giỗ ngoài mộ
Văn khấn ngoài mộ trước ngày giỗ
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Con lạy 9 phương Trời, 10 phương Chư Phật, Chư Phật mười phương
Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ Chư Vị Tôn thần
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần Quân
Con kính lạy các ngài Thần linh, Thổ địa cai quản trong xứ này
Hôm nay là ngày ….. tháng ….. năm …………………………………..
Ngày trước giỗ – Tiên Thường……………………………( ngày giỗ)
Tín chủ con là:…………………………………………………………………
Ngụ tại:…………………………………………………………………………..
Nhân ngày mai là ngày giỗ của………… (họ tên người mất)
Chúng con cùng toàn thể gia quyến tuân theo nghi lễ, thành tâm dâng lễ, quả cau lá trầu, hương hoa, trà quả, đốt nén tâm hương, trước ngay án tọa Tôn thần cùng chư vị uy linh, kính cẩn tâu trình.
Chúng con kính mời các vị Bản gia Thổ Công, Táo Quân, Long Mạch và các vị Thần linh linh thiêng hiển hiện trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ cho toàn gia chúng con an ninh khang thái, vạn sự tốt lành.
Kính thưa các vị Thần linh, Gia tiên chúng con và những vong hồn nội tộc được thờ phụng vị cùng về nơi đây cùng hâm hưởng.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Văn khấn ngoài mộ ngày Giỗ Đầu
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Đương cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần Quân.
Con kính lạy các ngài Thần linh, Thổ địa cai quản trong xứ này.
Con kính lạy chư gia tiên Cao Tằng Tổ tiên nội ngoại họ: ………
Tín chủ (chúng) con là: ……… Tuổi: ………
Ngụ tại: ………
Hôm nay là ngày: ………tháng: ……… năm: ………(Âm lịch).
Chính ngày Giỗ Đầu của: ………
Năm qua tháng lại, vừa ngày húy lâm. Ơn võng cực xem bằng trời biển, nghĩa sinh thành không lúc nào quên. Càng nhớ công ơn gây cơ tạo nghiệp bao nhiêu, càng cảm thâm tình, không bề dãi tỏ. Nhân ngày chính giỗ, chúng con và toàn gia con cháu, nhất tâm sắm sửa lễ vật kính dâng, đốt nén tâm hương dãi tỏ tấc thành.
Thành khẩn kính mời: ………
Mất ngày tháng năm (Âm lịch): ………
Mộ phần táng tại: ………
Cúi xin linh thiêng giáng về linh sàng, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, độ cho con cháu bình an, gia cảnh hưng long thịnh vượng.
Tín chủ con lại xin kính mời các cụ Tổ Tiên, nội ngoại, Tổ Khảo, Tổ Tỷ, Bá thúc, Cô Di và toàn thể các Hương linh gia tiên đồng lai hâm hưởng.
Tín chủ lại mời vong linh các vị Tiền chủ, Hậu chủ trong đất này cùng tới hâm hưởng.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.
Phục duy cẩn cáo!
Văn khấn ngoài mộ trước ngày giỗ hết
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
– Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
– Con kính lạy Đức Đương cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương.
– Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần Quân.
– Con kính lạy các ngài Thần linh, Thổ địa cai quản trong xứ này.
– Con kính lạy chư gia tiên Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ, Tổ Tiên nội ngoại họ ………
Tín chủ (chúng) con là: ………
Ngụ tại: ………
Hôm nay là ngày: ……… tháng: ……… năm: ………
Chính ngày Giỗ Hết của: ………
Thiết nghĩ: ……… vắng xa trần thế, không thấy âm dung. Năm qua tháng lại vừa ngày Giỗ Hết. Ơn võng cực xem bằng trời biển, nghĩa sinh thành không lúc nào quên. Càng nhớ công ơn gây cơ tạo nghiệp bao nhiêu, càng cảm thâm tình, không bề dãi tỏ. Nhân ngày chính giỗ, chúng con và toàn gia con cháu, nhất tâm sắm sửa lễ vật kính dâng, đốt nén tâm hương dãi tỏ tấc thành.
Thành khẩn kính mời: ………
Mất ngày: ……… tháng: ………năm: ………
Mộ phần táng tại: ………
Cúi xin linh thiêng giáng về linh sàng, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, độ cho con cháu bình an, gia cảnh hưng long thịnh vượng.
Tín chủ lại mời vong linh các vị Tiền chủ, Hậu chủ trong đất này cùng tới hâm hưởng.
Tín chủ con lại xin kính mời các cụ Tổ Tiên nội ngoại, Tổ Khảo, Tổ Tỷ, Bá thúc, Huynh Đệ, Cô Di, Tỷ Muội và toàn thể các Hương linh gia tiên đồng lai hâm hưởng.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Văn khấn thần linh (Thổ Thần, Táo Quân, Long Mạch) ngoài mộ ngày giỗ
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Bản gia Táo Quân, ngài Bản gia Thổ Công, Long Mạch, Thần Tài.
Con kính lạy các ngài Thần linh cai quản trong xứ này.
Hôm này là ngày: ……… tháng: ……… năm: ………(Âm lịch).
Tín chủ (chúng) con là: ………Tuổi: ………
Ngụ tại: ………
Chúng con cùng toàn thể gia quyến tuân theo nghi lễ, sắm sửa hương hoa lễ vật kính dâng lên trước án tọa Tôn Thần cùng chư vị uy linh, kính cẩn tâu trình.
Kính cáo Bản gia Thổ Công, Táo Quân, Long Mạch và các vị Thần linh, cúi xin chứng minh, phù hộ cho toàn gia chúng con an ninh khang thái, vạn sự tốt lành.
Kính thỉnh các Tiên linh, Gia tiên chúng con và những vong hồn nội tộc được thờ phụng vị cùng về hâm hưởng.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.
Phục duy cẩn cáo!
Cách sắp xếp mâm cúng ngày giỗ
Thông thường, vào dịp giỗ đầu hay giỗ hết, gia chủ sẽ tổ chức một buổi cúng với sự tham gia của người thân, bạn bè và hàng xóm. Từ năm thứ hai trở đi, lễ giỗ thường chỉ bao gồm các thành viên trong gia đình.
Mâm cơm cúng giỗ truyền thống thường có 2 món mặn, 2 món nhạt, 1 món canh và 1 đĩa xôi. Ngày xưa, các cụ thường chuẩn bị một mâm cúng có đĩa gà, đĩa chả (như chả lụa hoặc chả mỡ), một đĩa rau xào, một món xào thập cẩm, bát canh (thường là canh măng hoặc bí nấu xương) cùng 1 đĩa xôi đậu xanh.
Hiện nay, việc chọn món cho mâm cúng không nhất thiết phải theo tỷ lệ truyền thống, mà có thể tùy biến theo khả năng và số lượng khách mời. Tuy nhiên, khi chuẩn bị thực đơn, cần lưu ý các điểm sau:
Trước khi mâm cỗ đặt trước bàn thờ Thổ thần và gia tiên được hạ xuống, tuyệt đối không nếm thử dù có trong quá trình nấu nước. Tổ tiên ta tin rằng không được ăn trước khi dâng “các cụ”. Nghĩa là phải đợi cúng xong mới được ăn.
Các bài văn cúng nôm tại nghĩa trang ngày giỗ
Các bài văn khấn tại phần mộ vào dịp giỗ thường được chia theo từng trường hợp, bao gồm:
- Văn khấn ở mộ trước ngày giỗ thường
- Văn khấn ở mộ trước ngày giỗ hết
- Văn khấn thần linh tại phần mộ vào ngày giỗ
- Văn khấn ở mộ ngày giỗ đầu
Tùy theo trường hợp mà gia chủ lựa chọn văn khấn phù hợp:
- Trước ngày giỗ của bà, phải khấn là: Tổ tỷ
- Trước ngày giỗ của cụ ông, phải khấn là: Tằng Tổ Khảo
- Trước ngày giỗ của cụ bà, phải khấn là: Tằng Tổ Tỷ
- Trước ngày giỗ của anh em, phải khấn là: Thệ huynh, Thệ đệ
- Trước ngày giỗ của chị em, phải khấn là: Thể tỷ, Thể muội
- Trước ngày giỗ cô dì chú bác, phải khấn là: Bá thúc Cô Di, Tỷ Muội
- Có thể khấn chung là Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ, tức là mời cả gia tiên hai bên.
- Trước ngày giỗ của cha, phải khấn là: Hiển khảo
- Trước ngày giỗ của mẹ, phải khấn là: Hiển tỷ
- Trước ngày giỗ của ông, phải khấn là: Tổ khảo
Sau khi thăm mộ, bạn trở về quán xuyến lễ cúng cáo giỗ, thỉnh mời Thần Linh, Thổ Công, và cùng lúc mời gia tiên hai bên về dự.
Những điều kiêng kỵ trong ngày cúng giỗ
Ngày giỗ là dịp nhớ về và tri ân những người đã đi trước. Đây là một nét đẹp văn hóa của người Việt Nam, thể hiện lòng hiếu thảo và sự gắn kết với tổ tiên. Tuy nhiên, ngày giỗ cũng có những điều không nên làm để tránh mang lại rủi ro, gây rối loạn và mất lòng nhau. Dưới đây là một số điều cần lưu ý:
- Không nên mời những người không liên quan, chưa quen hay không có lòng thành trong ngày giỗ. Điều này làm mất đi sự trang trọng, lòng tôn kính và sự gần gũi với người đã khuất.
- Không cắt móng tay, móng chân: Cắt móng tay, móng chân vào ngày giỗ được coi là không tôn kính người đã khuất.
- Không đốt lửa: Tránh việc đốt lửa trong nhà vào ngày giỗ, vì có thể coi là mang lửa vào nơi linh thiêng.
- Tránh trồng cây hoặc làm việc liên quan đến đất đai: Tránh các hoạt động liên quan đến làm đất, trồng cây vào ngày giỗ để không phiền phức và xáo trộn linh hồn người đã khuất.
- Tránh cãi vã, tranh cãi hoặc nói lớn tiếng trong ngày giỗ. Điều này không chỉ làm mất trang nghiêm, mà còn quấy rầy linh hồn người đã khuất và tạo ra mâu thuẫn trong gia đình.
- Không ăn uống quá mức, say xỉn hoặc lãng phí thức ăn trong ngày giỗ. Điều này không tôn trọng người khuất, lãng phí của cải và tạo ấn tượng không tốt với người khác.
- Tránh mặc đồ sặc sỡ, trang điểm quá mức hay đeo nhiều trang sức quý trong ngày giỗ. Điều này không giữ được lòng khiêm nhường, sự chia buồn và tôn kính đối với người quá cố.
- Không nên đi chơi xa, du lịch hoặc làm việc quan trọng trong ngày giỗ. Điều này sẽ làm mất đi sự chú tâm, chu toàn và tôn trọng ngày giỗ.
Những kiêng kỵ trên chỉ mang tính tham khảo, không bắt buộc. Mỗi gia đình có thể có những phong tục và quan niệm riêng về ngày giỗ. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất là lòng thành, sự hiếu thảo và biết ơn đến những người đã đi trước. Chỉ cần vậy, chúng ta đã làm được điều ý nghĩa nhất trong ngày giỗ.